زبان سومری – دانشنامه بریتانیکا

ترجمه بخشی از توضیحات مربوط به زبان سومری در دانشنامه معتبر بریتانیکا.
زبان سومری یک زبان منفرد (غیر مرتبط به هیچ خانواده زبانی دیگری) و کهن‌ترین زبان نوشتاری موجود است. اولین شواهد این زبان در سه هزار و یکصد سال پیش از میلاد مسیح در جنوب میان رودان ظهور کردند. در حدود هزاره دوم پیش از میلاد این زبان نقش خود را به عنوان یک زبان گفتاری به زبان اکدی (آشوری-بابلی) از خانواده سامی داد اما به عنوان یک زبان نوشتاری به حیات خود تا پیام عمر زبان اکدی ادامه داد (حدود دو هزار سال پیش). زبان سومری هیچگاه از مرزهای خود در جنوب میان رودان پیشروی چندانی نداشت و شمار کم گویشوران آن هیچگاه قابل مقایسه با تاثیر عظیم سومری بر پیشرفت میان رودان و تمدن‌های باستانی در تمام مراحل پیشرفتشان نبود.

Sumerian tablet with cuneiform script

تاریخچه: 
تاریخ این زبان به چهار دوره برجسته قابل تفکیک است. سومری باستان، سومری کهن یا سومری کلاسیک، سومری جدید و پسا سومری.
سومری باستان بازه‌ای از سه هزار و یکصد سال پیش از میلاد که اولین آثار به جا مانده از این زبان یافت شده‌اند تا دو هزار سال پیش از میلاد را پوشش می‌دهد. قدیمی‌ترین نگاره‌های به جا مانده از سومری منحصرا مربوط به متون تجاری و اداری زمان خود است. همچنین متونی آموزشی با محتوای تمرین نشانه‌های نگارشی و کلمات یافت شده‌اند. سومری باستان همچنان بطور کامل شناخته شده نیست. بخشی به دلیل مشکل بودن بازخوانی و تفسیر متون به جا مانده و بخشی به دلیل ناچیز بودن این منابع.
دوره سومری کهن یا کلاسیک از دو هزار و پانصد تا دو هزار و سیصد سال پیش از میلاد را پوشش می‌دهد و عمدتا در منابع به جا مانده از حاکمان اولیه «لاگش» نمایان می‌شود. آثار به جا مانده شامل متون تجاری، حقوقی، اداری و همچنین کتیبه‌های شخصی و سلطنتی است که اکثرا راجع به نذرهای مذهبی هستند. آثار به جا مانده همچنین شامل نامه‌های شخصی و رسمی و ورد‌ها و ادعیده مذهبی می‌شوند.

در دوره حکمرانی «سلسله سارگونی» زبان سامی اکدی بر سیاست بابل مسلط شد که نشانه‌ای قطعی از ناکامی در تکامل زبان سومری است. در این دوره زبان اکدی به صورت گسترده در تمام گستره امپراتوری اکد استفاده می‌شد در حالی که استفاده از زبان سومری به مرور محدود به منطقه‌ای کوچک در سومر شد. پس از یک احیای مختصر در دوران سومین سلسله «اور» دوره سومری جدید در حدود دو هزار سال پیش از میلاد به پایان رسید. زمانی که تاخت و تازهای مردمان سامی از صحرای مجاور منجر به سقوط سومین سلسله اور و برپا شدن دولت‌های سامی «لارسا»، «ایسین» و «بابل» گردید.

دوره حکمرانی سلسله‌های لارسا، ایسین و بابل با نام دوره بابلی کهن شناخته می‌شود چرا که بابل در این دوره تبدیل به پایتخت سیاسی و مهم‌ترین شهر منطقه گردید. در این دوره سومریان هویت سیاسی خود را به کلی از دست دادند و سومری به مرور جایگاه خود را به عنوان یک زبان گفتاری از دست داد. اما این زبان همچنان به عنوان یک زبان نوشتاری تا پایان دوره استعداده از خط میخی به حیات ادامه داد. این آخرین دوره از حیات زبان سومری است که پسا سومری نامیده می‌شود.

در اولین مراحل دوره پسا سومری این زبان عموما در نگارش متون حقوقی و اداری و همچنین کتیبه‌های سلطنتی مورد استفاده قرار می‌گرفت که اکثرا دوزبانه بودند (بابلی و سومری). بسیاری از روایت و داستان‌های به جا مانده از دوره‌های قدیمی‌تر سومری که تنها به صورت شفاهی حفظ شده بوند برای اولین بار در دوره بابلی کهن نوشته و ثبت شدند. همچنین بسیاری از متون سومری که نسخه اصلی آن‌ها امروزه در دسترس نیست توسط کاتبان ماهر این دوره بازنویسی شدند. ادبیات غنی سومری مشتمل از متونی با ماهیت‌های متفاوت است که شامل افسانه‌ها، حماسه‌ها، سرود‌ها و مرثیه‌ها، آداب و رسوم و اوراد، مثل‌ها و گفتمان‌های باصطلاح عقلانی می‌شوند. تا سده‌ها پس از دوره بابلی کهن زبان سومری همچنان در مدارس بابلی آموزش داده می‌شد. در سده هفتم پیش از میلاد، «آشوربانیپال» یکی از آخرین حاکمان «آشور» به توانایی خود در خواندن زبان مشکل سومری افتخار می‌کرد. حتی در زمان‌های بعد و از دوره «هلنی» لوحه‌هایی به خط میخی به جا مانده است که حاوی کلمات سومری بازنویسی شده با استفاده از حروف یونانی هستند.

بازیابی: 

در حدود دوره مسیح تمام دانش مربوط به زبان سومری همراه با فراموش شدن خط میخی از میان رفت. و در سده‌های پیشرو حتی نام سومر نیاز از حافظه بشری پاک شد. برخلاف آشور، بابل و مصر که تاریخ و سنتشان به صورت گسترده در متون مربوط به انجیل و منابع کلاسیک مستند شده‌اند هیچ اثری در هیچ کدام از منابع غیر میان رودانی وجود ندارد که کوچک‌ترین اشاره‌ای به وجود تمدن سومر در گذشته کند. چه برسد به ذکر نقش مهم آن‌ها در تاریخ تمدن‌های اولیه.

وقتی در اولین دهه‌های سده نوزده میلادی خط میخی رمزگشایی گردید سه زبان نوشته شده با خط میخی کشف گردیدند: بابلی سامی، پارسی باستان هندواروپایی و ایلامی که وابستگی زبانی آن ناشناخته است. تنها پس از آنکه زبان بابلی به صورت گسترده رمزگشایی و شناخته شد، دانشمندان متوجه وجود متونی به زبانی غیر از بابلی شدند. هنگامی که زبان جدید کشف گردید گمان‌های متفاوتی در مورد ماهیت آن مطرح گردید از جمله اکدی و سکایی (امروزه اکدی نامیست که به زبان سامی مورد استفاده در بابل و آشور اطلاق می‌شود). تنها با گذشت زمان و افزایش دانسته‌ها ماهیت این زبان روشن شد و نام صحیح سومری به آن اطلاق شد.

وابستگی زبانی سومری هنوز به صورت دقیق روشن نشده است. «اورال-آلتایی» (شامل ترکی)، «دراویدی»، «براهویی»، «بانتو» و بسیاری از دیگر از خانواده‌های زبانی با سومری مقایسه شده‌اند اما هیچ نظریه‌ای موفق به جلب مقبولیت عمومی نشده است.

مطالب مرتبط: 

زبان سومری – دانشنامه بریتانیکا

زبان سومری در ویکیپدیا

زبان پیوندی(التصاقی) در ویکیپدیا

Advertisements

5 دیدگاه برای “زبان سومری – دانشنامه بریتانیکا

  1. از نام دانشنامه بریتانیکا مشخص است که متعلق به انگلیس و یعنی متعلق به صهیونیزم است پس زیاد قابل اعتماد نیست، باید دانشنامه خاورمیانیکا با کمک و همکاری تمامی مردم منطقه و بدون تعصب ایجاد کنیم تا از اعمال نظر استثماری یهودیها جلوگیری شود!

    • دانشنامه های علمی بسیار تخصصی تر از این هستند که بازیچه دست تفکرات و جاه طلبی های سیاسی شوند.
      کمی از تعصب همراه با ساده اندیشی اگر فاصله بگیریم بد نیست

  2. برادر عزیزم، بنده هم همین را عرض کردم، اگر با دقت بخوانید متوجه میشوید که عرض کردم بدون تعصب و بدون گرایشات یهودی که نمونه اش را در همین مطلب منتشره از بریتانیکا میبینیم، اگر این دانشنامه را یک منبع مرجع و موثق در نظر بگیریم باید بسیاری از حقایق تاریخی منطقه که تجاوز یهود و مزدورانش را نشان میدهد نادیده بگیریم. مطمین باشید بریتانیکا چیزی نمینویسد که بر خلاف منافع صهیونیزم باشد همانطورکه دانشنامه ایرانیکا بر ضد عده ای خاص نمینویسد! هدف از تالیف اینگونه دانشنامه ها بیشتر از جنبه تاریخی اش اغراض سیاسی اش میباشد، مگر اشکالی دارد که خودمان بدون تعصب و مستقلانه تاریخ خودمان را انکشاف کرده و منتشر نماییم؟ مگر اگر خودمان تحقیق کنیم چه چیز متفاوتی خواهیم یافت که عده ای میترسند؟ حتما باید بیگانه ای روباه صفت برایمان تاریخ بنگارد؟ مگر بریتانیکا و یا عالمان و متخصصان غربی معصومند و یا مگر بریتانیکا و ایرانیکا وحی منزل هستند؟ از پاسخ شما متعجب شدم! اینان در ظاهر علم و تخصص خانمان مارا برانداخته اند، همه نظراتشان هم تیٔوری و بر فرض بنا شده است، کدام قسمت از این مطلب شما صددرصد به اثبات رسیده که میفرمایید تخصصی و علمی؟ .. بعنوان نمونه داستان کشتار ارامنه را هم اینان میگویند به اثبات رسیده ولی ما از پدر بزرگان و مادر بزرگان خود که در آنجا مورد تجاوز ارامنه و اکراد قرار گرفتند چیزهای دیگری شنیده ایم و همچنین داستان تخیلی هولوکاست !!!!

  3. این متخصصان و عالمان مد نظر حضرت عالی ، همانهایی هستند که ثابت کرده بودند اولین انسانهای هوشمند تاریخ در انگلیس بوده اند با ارایه یک جمجمه رنگ شده و تقلبی ! که یک دانشمند آلمانی پرده از دروغشان برداشت.

    • عباس خان این مقاله توسط یک پروفسور سومری شناس نوشته شده. تمام مطالب عنوان شده در مقاله مستند هستند و از نظر علمی قابل اثبات هستند. اگر محتویات مقاله خوشتان نمیاد بحثی نیست اما اگر به صحت علمی مقاله ایرادی وارد میدانید مطرح کنید تا ببینیم به کجا میرسیم

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

درحال اتصال به %s